طورى كه ملاحظه مىفرماييد انعطافى به آغاز كلام يعنى آيه شريفه « إِنَّا جَعَلْنا ما عَلَى الأَرْضِ زِينَةً لَها » و آيه بعدىاش وجود دارد . و مراد از « باقيات الصالحات » در جمله * ( « وَالْباقِياتُ الصَّالِحاتُ خَيْرٌ عِنْدَ رَبِّكَ ثَواباً وَخَيْرٌ أَمَلًا » ) * اعمال صالح است ، زيرا اعمال انسان ، براى انسان نزد خدا محفوظ است و اين را نص صريح قرآن فرموده . پس اعمال آدمى براى آدمى باقى مىماند . اگر آن صالح باشد « باقيات الصالحات » خواهد بود ، و اين گونه اعمال نزد خدا ثواب بهترى دارد ، چون خداى تعالى در قبال آن به هر كس كه آن را انجام دهد جزاى خير مىدهد . و نيز نزد خدا بهترين آرزو را متضمن است ، چون آنچه از رحمت و كرامت خدا در برابر آن عمل انتظار مىرود و آن ثواب و اجرى كه از آن توقع دارند بودن كم و كاست و بلكه صد در صد به آدمى مىرسد . پس اين گونه كارها ، از زينتهاى دنيوى و زخارف زودگذر آن كه برآورنده يك درصد آرزوها نيست ، آرزوهاى انسان را به نحو احسن برآورده مىسازند ، و آرزوهايى كه آدمى از زخارف دنيوى دارد اغلب آرزوهاى كاذب است ، و آن مقدارش هم كه كاذب نيست فريبنده است . از طرق شيعه « 1 » و سنى « 2 » از رسول خدا ( ص ) و از طرق شيعه « 3 » از ائمه اهل بيت ( ع ) روايت شده كه منظور از « باقيات الصالحات » تسبيحات چهارگانه يعنى « سبحان اللَّه و الحمد للَّه و لا إله الا اللَّه و اللَّه اكبر » است . و در بعضى « 4 » ديگر آمده كه مراد از آن نماز است . و در بعضى « 5 » ديگر آمده كه مقصود از آن مودت اهل بيت است ، و همه اينها از باب ذكر مصاديق آيه است كه جامعش اين مىشود كه منظور از « باقيات الصالحات » اعمال صالح است .

--> ( 1 ) نور الثقلين ، ج 3 ، ص 264 ح ، 98 . ( 2 ) الدر المنثور ، ج 4 ، ص 225 و تفسير طبرى ، ج 15 ، ص 166 . ( 3 ) تفسير برهان ، ج 2 ، ص 270 ، ح 5 . ( 4 ) تفسير برهان ، ج 2 ، ص 470 ، ح 4 و منهج الصادقين ، ج 5 ، ص 357 . ( 5 ) منهج الصادقين ، ج 5 ، ص 358 .